Rụng chuỗi, đậu chuỗi kém trên hồ tiêu: Nguyên nhân và cách xử lý

Rụng chuỗi, đậu chuỗi kém là vấn đề thường gặp trên hồ tiêu, đặc biệt trong giai đoạn cây chuyển từ ra hoa sang đậu chuỗi và nuôi hạt non. Nhiều vườn nhìn cây vẫn xanh, dây vẫn phát triển nhưng chuỗi lại thưa, hạt đậu không đều, rụng chuỗi non hoặc chuỗi bị khô đầu, làm năng suất giảm rõ rệt.

Nguyên nhân rụng chuỗi không chỉ do thiếu phân. Cây hồ tiêu có thể rụng chuỗi do rễ yếu, nước không ổn định, đọt non cạnh tranh, cây suy sau thu hoạch, thiếu Bo – Kẽm – Canxi – Magiê, dư đạm, thán thư trên chuỗi, rệp sáp, tán quá rậm hoặc thời tiết bất lợi. Nếu chỉ phun “giữ chuỗi” theo cảm tính mà không kiểm tra gốc vấn đề, hiệu quả thường không bền.

Bài viết này giúp bà con nhận diện các dạng rụng chuỗi, phân biệt rụng sinh lý và rụng bất thường, phân tích nguyên nhân thường gặp và hướng dẫn quy trình xử lý theo thứ tự: kiểm tra đọt – nước – rễ – dinh dưỡng – sâu bệnh – tán cây.

Rụng chuỗi, đậu chuỗi kém trên hồ tiêu là gì?

Rụng chuỗi là hiện tượng hoa, chuỗi non hoặc hạt non trên chuỗi bị rụng khỏi cây trong giai đoạn ra hoa, đậu chuỗi hoặc đầu giai đoạn nuôi hạt. Đậu chuỗi kém là tình trạng chuỗi ra ít, chuỗi ngắn, hạt thưa, hạt không đều hoặc nhiều chuỗi không giữ được đến giai đoạn nuôi hạt.

Bà con có thể thấy các biểu hiện:

Ra hoa nhưng chuỗi đậu ít.
Chuỗi non rụng sau mưa hoặc sau tưới.
Hạt trên chuỗi thưa, không đều.
Chuỗi bị khô đầu.
Chuỗi bị thâm, cháy hoặc rụng từng đoạn.
Cây đang đậu chuỗi nhưng lại bung đọt mạnh.
Trụ khỏe đậu tốt, trụ suy đậu kém trong cùng một vườn.
Có kiến, rệp sáp hoặc bồ hóng trên chuỗi.

Một phần rụng nhẹ có thể xảy ra tự nhiên, nhưng nếu rụng nhiều, rụng kéo dài hoặc rụng kèm vàng lá, rụng đốt, thán thư, rệp sáp thì cần kiểm tra nguyên nhân ngay.

Vì sao rụng chuỗi làm giảm năng suất hồ tiêu?

Năng suất hồ tiêu phụ thuộc vào số chuỗi đậu được, số hạt trên chuỗi, độ chắc hạt và khả năng giữ chuỗi đến cuối vụ. Nếu chuỗi rụng sớm, cây mất trực tiếp số hạt có thể thu hoạch.

Rụng chuỗi, đậu chuỗi kém gây ra nhiều hậu quả:

Hậu quả	Ảnh hưởng thực tế
Chuỗi thưa	Giảm số hạt trên mỗi chuỗi
Rụng chuỗi non	Giảm năng suất ngay từ đầu vụ
Hạt không đều	Chất lượng hạt kém ổn định
Cây ra đọt mạnh	Dinh dưỡng bị chia khỏi chuỗi
Cây suy sau rụng	Khó phục hồi, vụ sau kém
Sâu bệnh tăng	Thán thư, rệp sáp dễ lan trong tán
Khó chăm sóc	Không biết nên nuôi hạt hay phục hồi cây

Nếu giai đoạn đậu chuỗi thất bại, các bước nuôi hạt về sau khó bù lại được. Vì vậy, cần xử lý sớm khi thấy dấu hiệu rụng bất thường.

Phân biệt rụng sinh lý và rụng bất thường

Không phải mọi trường hợp rụng chuỗi đều cần xử lý mạnh. Cần phân biệt rụng sinh lý và rụng bất thường.

Dạng rụng	Dấu hiệu	Đánh giá
Rụng sinh lý nhẹ	Rụng ít, cây vẫn xanh, chuỗi còn lại phát triển tốt	Có thể theo dõi
Rụng do thiếu nước	Rụng sau khô hạn, đất khô, lá xuống màu	Cần ổn định nước
Rụng do sốc nước	Rụng sau mưa lớn hoặc tưới mạnh sau khô hạn	Cần điều chỉnh nước
Rụng do rễ yếu	Vàng lá, bón không hồi, gốc ẩm, rễ xấu	Cần phục hồi rễ
Rụng do đọt cạnh tranh	Đọt non ra mạnh cùng lúc đậu chuỗi	Cần cân sinh trưởng
Rụng do sâu bệnh	Chuỗi thâm, rệp sáp, kiến, bồ hóng	Cần xử lý đúng đối tượng
Rụng bất thường	Rụng nhiều, rụng hàng loạt, rụng kèm suy cây	Cần kiểm tra tổng thể

Nếu chỉ rụng ít và cây vẫn khỏe, không nên can thiệp quá mạnh. Nhưng nếu rụng nhiều, cần tìm nguyên nhân trước khi phun hoặc bón.

Giai đoạn nào hồ tiêu dễ rụng chuỗi?

Hồ tiêu dễ rụng chuỗi nhất ở 3 thời điểm.

Thời điểm	Nguy cơ chính	Việc cần ưu tiên
Trước ra hoa	Đọt chưa thành thục, cây chưa đủ sức	Nuôi tán, phục hồi rễ
Ra hoa, đậu chuỗi	Hoa và chuỗi non rất nhạy	Giữ nước, bổ sung nhẹ, tránh tác động mạnh
Đầu nuôi hạt	Hạt non cần nước và dinh dưỡng ổn định	Giữ rễ, lá, phòng thán thư – rệp sáp

Giai đoạn ra hoa – đậu chuỗi là nhạy nhất. Lúc này không nên bón phân mạnh, phun nhiều loại hoặc để cây bị khô – úng thất thường.

Dấu hiệu vườn có nguy cơ đậu chuỗi kém

Trước khi rụng chuỗi xảy ra, vườn thường có một số dấu hiệu cảnh báo:

Đọt non vẫn đang ra mạnh.
Lá mới chưa thành thục.
Cây còn vàng lá, rụng đốt.
Gốc ẩm bí, đất úng sau mưa.
Cây bón phân không hồi.
Rễ tơ ít, rễ nâu đen.
Tán quá rậm, bên trong ẩm.
Vườn dư đạm, lá non mềm.
Thiếu Bo, Kẽm, Canxi, Magiê.
Có thán thư trên đọt, lá, chuỗi.
Có kiến, rệp sáp ở chuỗi hoặc gốc.
Cây suy sau thu hoạch nhưng chưa phục hồi tốt.

Nếu vườn có nhiều dấu hiệu này, cần ổn định cây trước khi tập trung nuôi chuỗi.

Nguyên nhân gây rụng chuỗi, đậu chuỗi kém trên hồ tiêu

1. Cây chưa phục hồi sau thu hoạch

Cây tiêu sau thu hoạch nếu chưa hồi rễ, chưa phục hồi tán, lá còn vàng, dây còn rụng đốt thì rất khó ra hoa và đậu chuỗi ổn định. Cây có thể ra hoa nhưng không đủ sức giữ chuỗi non.

Dấu hiệu

Cây vàng lá sau thu hoạch.
Đọt ra yếu.
Dây rụng đốt.
Tán thưa.
Rễ yếu, bón không hồi.
Chuỗi ra ít, thưa, dễ rụng.

Hướng xử lý

Cần phục hồi cây từ giai đoạn trước: tỉa dây cành suy bệnh, bổ sung hữu cơ hoai, phục hồi đất – rễ, bón dinh dưỡng nhẹ và nuôi tán thành thục rồi mới chuyển sang ra hoa.

2. Đọt chưa thành thục, cây còn đi đọt mạnh

Đây là nguyên nhân rất phổ biến. Khi cây còn ra đọt non, dinh dưỡng sẽ ưu tiên cho sinh trưởng thân lá. Đọt non cạnh tranh trực tiếp với hoa và chuỗi non, làm đậu chuỗi kém hoặc rụng chuỗi.

Dấu hiệu

Cây xanh non, đọt ra mạnh.
Lá mới còn mềm, chưa xanh bền.
Chuỗi non vừa đậu đã rụng.
Hạt trên chuỗi thưa.
Vườn bón nhiều đạm trước đó.
Tán rậm nhưng chuỗi yếu.

Hướng xử lý

Giảm đạm, không kích sinh trưởng thêm. Cân lại Kali – Canxi – Magiê, giữ nước ổn định, giúp đọt nhanh thành thục. Không xử lý cực đoan làm cây sốc.

3. Thiếu nước hoặc nước không ổn định

Hồ tiêu cần đủ ẩm để ra hoa, đậu chuỗi và nuôi hạt non. Nếu đất khô kiệt, chuỗi non rất dễ rụng. Nhưng nếu tưới dồn hoặc gặp mưa lớn sau khô hạn, cây có thể bị sốc nước và rụng chuỗi.

Dấu hiệu thiếu nước

Lá rũ vào trưa.
Đất khô nhanh.
Chuỗi non rụng sau nắng nóng.
Đọt non nhỏ, lá mỏng.
Dây rụng đốt nhẹ.

Dấu hiệu sốc nước

Chuỗi rụng sau mưa lớn hoặc tưới mạnh.
Trước đó đất khô kéo dài.
Cây đang stress, lá xuống màu.
Rụng mạnh ở trụ suy.

Hướng xử lý

Giữ ẩm ổn định, không để khô kiệt và không tưới dồn. Phủ gốc bằng vật liệu sạch bệnh nhưng không phủ sát cổ gốc. Tưới theo độ ẩm đất, không tưới theo thói quen.

4. Úng nước, rễ thiếu oxy

Mưa kéo dài, đất thoát nước kém hoặc vùng gốc ẩm bí làm rễ thiếu oxy. Khi rễ yếu, cây không hút được dinh dưỡng, lá vàng, chuỗi rụng và cây bón phân không hồi.

Dấu hiệu

Vàng lá sau mưa.
Gốc ẩm, đất bí.
Rễ nâu đen, ít rễ tơ.
Chuỗi rụng sau mưa kéo dài.
Dây rụng đốt.
Cây suy từng trụ hoặc từng vùng.

Hướng xử lý

Thoát nước trước. Không bón phân mạnh khi đất còn úng. Mở vùng gốc thông thoáng, xử lý bệnh rễ nếu có dấu hiệu rõ, sau đó phục hồi rễ bằng hữu cơ hoai, Humic/Fulvic và vi sinh phù hợp khi đất ổn định.

5. Rễ yếu, tuyến trùng hoặc bệnh vùng rễ

Rễ yếu làm cây không đủ sức giữ chuỗi. Tuyến trùng, nấm bệnh vùng rễ, rệp sáp rễ và đất chai đều có thể khiến cây đậu chuỗi kém.

Dấu hiệu

Bón phân cây không hồi.
Lá vàng kéo dài.
Rụng đốt.
Chuỗi rụng trên những trụ suy.
Rễ tơ ít.
Rễ có u sưng nếu nghi tuyến trùng.
Có kiến hoặc rệp sáp quanh gốc.

Hướng xử lý

Kiểm tra rễ. Nếu có tuyến trùng, rệp sáp rễ hoặc thối rễ, phải xử lý đúng đối tượng. Sau đó phục hồi đất – rễ, không bón phân mạnh ngay.

6. Thiếu Bo, Kẽm và vi lượng

Bo và Kẽm có vai trò quan trọng trong quá trình ra hoa, đậu chuỗi, phát triển mô non và hoạt động sinh lý của cây. Thiếu nhóm này có thể làm hoa yếu, chuỗi thưa và đậu kém.

Dấu hiệu gợi ý

Chuỗi ra nhưng hạt đậu thưa.
Chuỗi non yếu.
Đọt và lá non phát triển không đều.
Cây có nền rễ – lá tương đối ổn nhưng đậu chuỗi vẫn kém.
Vườn ít được bổ sung vi lượng trong các giai đoạn trước.

Quy trình kiểm tra khi hồ tiêu rụng chuỗi

Bước 1: Xác định thời điểm rụng

Rụng trước khi đậu chuỗi, rụng chuỗi non hay rụng khi đang nuôi hạt? Mỗi thời điểm có nguyên nhân khác nhau.

Rụng lúc hoa: xem đọt, nước, dinh dưỡng, thời tiết.
Rụng chuỗi non: xem nước, rễ, Bo – Kẽm – Canxi, thán thư.
Rụng khi nuôi hạt: xem nước, Kali – Magiê, rệp sáp, bệnh chuỗi.

Bước 2: Kiểm tra đọt

Cây có đang đi đọt mạnh không? Đọt đã thành thục chưa? Nếu đọt còn non, cần cân lại sinh trưởng trước.

Bước 3: Kiểm tra nước và đất

Đất đang khô, ẩm vừa hay úng? Rụng chuỗi có xảy ra sau mưa, sau tưới hay sau nắng nóng không?

Bước 4: Kiểm tra rễ và vùng gốc

Cây rụng chuỗi có vàng lá, rụng đốt, bón không hồi không? Gốc có ẩm bí, rệp, kiến hoặc rễ xấu không?

Bước 5: Kiểm tra chuỗi

Chuỗi rụng có bị thâm, khô đầu, rệp sáp hay bồ hóng không? Nếu có, cần xử lý sâu bệnh.

Bước 6: Kiểm tra lá và tán

Lá có xanh bền không? Có thiếu Magiê không? Tán có quá rậm không? Có thán thư trên lá non không?

Bước 7: Kiểm tra lịch bón/phun gần đây

Có bón đạm cao, phun phân thuốc nồng độ cao, pha nhiều loại hoặc bón lúc đất khô/úng không? Đây có thể là nguyên nhân gây sốc.

Phương án xử lý rụng chuỗi, đậu chuỗi kém

Bước 1: Ngưng tác động mạnh

Khi cây đang rụng chuỗi nhiều, không nên tiếp tục bón phân mạnh hoặc phun nhiều loại. Cần ổn định cây trước.

Tạm ngưng:

Đạm cao.
Kích đọt.
Phun nồng độ cao.
Pha nhiều loại phân thuốc.
Bón phân gốc liều mạnh.
Tỉa tán quá nặng.

Bước 2: Ổn định nước

Nếu đất khô, tưới nhẹ và đều. Nếu đất úng, thoát nước ngay. Đây là bước quan trọng nhất.

Nếu thiếu nước

Tưới giữ ẩm.
Phủ gốc sạch bệnh.
Không tưới dồn sau khô hạn nặng.

Nếu úng nước

Khơi rãnh.
Mở vùng gốc.
Không bón phân khi đất còn bí.
Kiểm tra thối rễ.

Bước 3: Kiểm tra và phục hồi rễ

Nếu cây vàng lá, rụng đốt, bón không hồi, cần xử lý rễ trước.

Có thể áp dụng:

Hữu cơ hoai.
Humic/Fulvic.
Lân hỗ trợ rễ.
Canxi hỗ trợ mô rễ.
Vi sinh phù hợp khi đất ổn định.
Xử lý tuyến trùng, rệp sáp rễ hoặc bệnh rễ nếu có dấu hiệu rõ.

Bước 4: Cân bằng sinh trưởng đọt và chuỗi

Nếu cây đang ra đọt mạnh, cần giảm đạm và không kích sinh trưởng thêm. Bổ sung Kali – Canxi – Magiê cân đối để giúp mô cây cứng hơn và đọt nhanh thành thục.

Không nên dùng biện pháp quá mạnh để “chặn đọt” làm cây sốc và rụng chuỗi thêm.

Bước 5: Bổ sung dinh dưỡng nhẹ hỗ trợ đậu chuỗi

Khi cây đã ổn định hơn, có thể bổ sung nhẹ:

Bo.
Kẽm.
Canxi.
Magiê.
Kali vừa phải.
Amino hoặc rong biển nếu cây stress nhẹ.

Lưu ý dùng đúng liều, đúng thời điểm, không pha quá nhiều loại và không phun khi trời nắng gắt hoặc sắp mưa.

Bước 6: Xử lý thán thư nếu có

Nếu chuỗi có vết thâm, khô đầu hoặc lá non bị cháy, cần nghĩ đến thán thư.

Cần làm:

Tỉa phần bệnh nếu phù hợp.
Tạo tán thông thoáng.
Giảm đạm.
Xử lý bệnh đúng đối tượng nếu bệnh lan.
Theo dõi sau mưa.

Bước 7: Xử lý rệp sáp nếu có

Nếu có kiến, rệp trắng, bồ hóng hoặc chuỗi suy, cần kiểm tra rệp sáp.

Cần làm:

Quản lý kiến.
Kiểm tra chuỗi, kẽ cành, gốc.
Xử lý đúng vị trí rệp.
Phục hồi cây sau khi rệp giảm.

Bước 8: Theo dõi sau xử lý

Sau 7–14 ngày cần kiểm tra:

Chuỗi còn rụng tiếp không?
Đọt có giảm cạnh tranh không?
Lá có xanh ổn định không?
Rễ có hồi không?
Thán thư có lan không?
Rệp sáp có tái phát không?

Nếu rụng vẫn tiếp diễn, cần kiểm tra lại nguyên nhân gốc, đặc biệt là rễ và nước.

Xử lý theo từng tình huống thực tế

Canxi

Giúp cuống chuỗi, mô non và rễ ổn định hơn. Cần thiết ở vườn hay rụng chuỗi.

Magiê

Giúp lá xanh và quang hợp tốt. Lá khỏe mới nuôi được chuỗi.

Kali

Giúp điều tiết nước và tăng sức chống chịu. Giai đoạn đậu chuỗi dùng vừa phải, giai đoạn nuôi hạt cần chú ý hơn.

Đạm

Chỉ dùng ở mức hợp lý. Dư đạm làm cây đi đọt, chuỗi yếu và tăng bệnh.

Hữu cơ, Humic, Fulvic

Hỗ trợ đất – rễ. Cây có rễ khỏe sẽ giữ chuỗi tốt hơn.

Những việc không nên làm khi hồ tiêu rụng chuỗi

Không phun giữ chuỗi theo cảm tính

Rụng chuỗi có nhiều nguyên nhân. Nếu do rễ yếu hoặc nước không ổn định, phun giữ chuỗi chỉ hỗ trợ rất hạn chế.

Không bón đạm cao

Đạm cao làm cây đi đọt, cạnh tranh với chuỗi.

Không bón phân mạnh khi đất úng hoặc khô

Rễ đang stress sẽ không hấp thu tốt, cây có thể rụng thêm.

Không phun nhiều loại phân thuốc lên chuỗi non

Chuỗi non rất nhạy. Pha nhiều loại dễ gây sốc.

Không để tán quá rậm

Tán rậm làm thán thư và rệp sáp tăng.

Không bỏ qua rễ

Chuỗi rụng nhiều trên cây vàng lá, rụng đốt thường liên quan đến rễ.

Không xử lý rệp mà bỏ qua kiến

Kiến giúp rệp sáp lan rộng và tái phát.

Bảng kiểm tra nhanh khi hồ tiêu rụng chuỗi

Hạng mục	Cần quan sát	Ý nghĩa
Thời điểm rụng	Trước hoa, chuỗi non hay nuôi hạt	Định hướng nguyên nhân
Đọt	Còn non, ra mạnh không	Cạnh tranh với chuỗi
Nước	Khô, úng, sốc nước không	Nguyên nhân rất thường gặp
Rễ	Rễ khỏe hay yếu	Quyết định khả năng giữ chuỗi
Lá	Xanh hay vàng, có bệnh không	Nguồn nuôi chuỗi
Chuỗi	Thâm, khô, rệp không	Bệnh chuỗi, rệp sáp
Tán	Rậm hay thoáng	Nguy cơ thán thư, rệp
Dinh dưỡng	Đạm cao hay thiếu Bo/Zn/Ca	Mất cân đối sinh lý
Kiến	Có bò nhiều không	Dấu hiệu rệp sáp
Lịch phun/bón	Có tác động mạnh gần đây không	Nguy cơ sốc cây

Bảng xử lý nhanh theo triệu chứng

Triệu chứng	Nguyên nhân nghi ngờ	Hướng xử lý
Rụng sau mưa	Sốc nước, úng rễ, thán thư	Thoát nước, kiểm tra rễ và bệnh
Rụng sau nắng	Thiếu nước, cây stress	Tưới nhẹ, giữ ẩm
Chuỗi thưa	Thiếu Bo/Zn, cây yếu	Bổ sung nhẹ, kiểm tra rễ
Chuỗi khô đầu	Thán thư	Tỉa thoáng, xử lý bệnh đúng
Chuỗi có rệp trắng	Rệp sáp	Quản lý kiến, xử lý rệp
Cây đi đọt mạnh	Dư đạm, nước nhiều	Giảm đạm, cân K–Ca–Mg
Lá vàng, chuỗi rụng	Rễ yếu, thiếu Mg, bệnh rễ	Phục hồi rễ, bổ sung Mg
Rụng kèm rụng đốt	Rễ yếu, bệnh thân dây	Kiểm tra gốc, rễ, dây
Rụng sau phun	Phun nồng độ cao, pha sai	Ngưng phun, hỗ trợ hồi cây
Rụng ở từng trụ	Rệp rễ, tuyến trùng, thối rễ	Kiểm tra rễ từng trụ

Quy trình xử lý rụng chuỗi tóm tắt

Bước	Việc cần làm	Mục tiêu
1	Xác định thời điểm rụng	Biết rụng do hoa, chuỗi hay hạt
2	Kiểm tra đọt	Xem có cạnh tranh sinh trưởng không
3	Kiểm tra nước	Xác định khô, úng, sốc nước
4	Kiểm tra rễ	Tìm rễ yếu, bệnh rễ, rệp rễ
5	Kiểm tra chuỗi	Tìm thán thư, rệp sáp
6	Ngưng tác động mạnh	Giảm sốc cây
7	Ổn định nước	Giảm rụng tiếp
8	Phục hồi rễ nếu cần	Tăng sức giữ chuỗi
9	Bổ sung nhẹ Bo–Zn–Ca–Mg	Hỗ trợ đậu chuỗi
10	Theo dõi sau xử lý	Đánh giá hiệu quả

Phòng rụng chuỗi từ đầu vụ

Sau thu hoạch

Phục hồi rễ.
Bổ sung hữu cơ hoai.
Tỉa dây bệnh.
Không để cây suy kéo dài.

Giai đoạn ra đọt

Nuôi đọt khỏe nhưng không quá mềm.
Không bón đạm cao.
Giúp lá thành thục trước khi ra hoa.

Trước ra hoa

Kiểm tra tán, rễ, nước.
Bổ sung Bo – Kẽm – Canxi – Magiê đúng mức.
Không chuyển sang ra hoa khi cây còn đọt non.

Giai đoạn ra hoa, đậu chuỗi

Giữ nước ổn định.
Không phun/bón mạnh.
Kiểm tra thán thư và rệp sáp.
Hạn chế cây đi đọt mạnh.

Giai đoạn nuôi hạt

Cân Kali – Magiê – Canxi.
Bảo vệ bộ lá.
Quản lý rệp sáp, thán thư.
Không để đất khô kiệt hoặc úng.

Phòng rụng chuỗi tốt nhất là giữ cây cân bằng từ trước, không chờ đến khi chuỗi đã rụng mới xử lý.

Kết luận

Rụng chuỗi, đậu chuỗi kém trên hồ tiêu là vấn đề có nhiều nguyên nhân. Có thể do cây chưa phục hồi sau thu hoạch, đọt chưa thành thục, dư đạm, thiếu nước, sốc nước, úng rễ, rễ yếu, thiếu Bo – Kẽm – Canxi – Magiê, thán thư, rệp sáp hoặc tán quá rậm.

Khi xử lý, không nên phun giữ chuỗi theo cảm tính. Cần kiểm tra đúng thứ tự: đọt, nước, rễ, lá, chuỗi, sâu bệnh và lịch bón/phun gần đây. Việc đầu tiên là ổn định nước, giảm tác động mạnh, phục hồi rễ nếu cần, sau đó mới bổ sung dinh dưỡng nhẹ và xử lý sâu bệnh đúng đối tượng.

Một vườn tiêu giữ chuỗi tốt là vườn có rễ khỏe, lá thành thục, nước ổn định, dinh dưỡng cân đối, ít thán thư và ít rệp sáp. Khi nền cây ổn định, chuỗi sẽ đậu đều hơn, hạt phát triển tốt hơn và năng suất bền hơn qua nhiều vụ.

Gợi ý đọc thêm

Quy trình chăm sóc hồ tiêu giai đoạn ra hoa, đậu chuỗi
Quy trình chăm sóc hồ tiêu giai đoạn nuôi hạt
Rệp sáp gốc và rệp sáp hại chuỗi trên hồ tiêu
Thán thư, bệnh lá và bệnh thân dây trên hồ tiêu
Phục hồi rễ và cải tạo đất cho hồ tiêu