Cây cam suy sau mang trái: Dấu hiệu, nguyên nhân và cách phục hồi

Cây cam suy sau mang trái là tình trạng rất thường gặp sau một vụ cây nuôi trái nhiều, kéo dài hoặc gặp thời tiết bất lợi trong giai đoạn nuôi trái. Sau khi thu hoạch, cây có thể vàng lá, rụng lá, khô cành, chậm ra đọt, bón phân không hồi, trái vụ sau nhỏ, ra hoa không đều và đậu trái kém.

Nguyên nhân cây suy không chỉ do thiếu phân sau thu hoạch. Phần lớn trường hợp liên quan đến bộ rễ yếu, đất chai, pH lệch, thiếu hữu cơ, cây mang quá nhiều trái, thiếu nước trong giai đoạn nuôi trái, sâu bệnh hại lá – trái hoặc cây đã bị vàng lá, thối rễ, Greening/HLB từ trước.

Bài viết này giúp bà con nhận diện cây cam suy sau mang trái, phân tích nguyên nhân và hướng dẫn quy trình phục hồi theo thứ tự: vệ sinh vườn – tỉa cành – kiểm tra rễ – cải tạo đất – bón nhẹ – nuôi đọt mới – dưỡng lá khỏe – phòng sâu bệnh cho vụ sau.

Cây cam suy sau mang trái là gì?

Cây cam suy sau mang trái là tình trạng cây bị giảm sức sau một thời gian dài nuôi trái. Cây đã sử dụng nhiều nước, dinh dưỡng và nguồn dự trữ trong thân, cành, lá, rễ để nuôi trái đến khi thu hoạch.

Sau vụ trái, cây cần được phục hồi. Nếu không phục hồi đúng, cây sẽ yếu dần qua từng vụ.

Biểu hiện thường gặp:

• Lá vàng, lá nhỏ.
• Lá rụng nhiều sau thu hoạch.
• Cành khô, cành tăm nhiều.
• Đọt mới ra yếu.
• Cây bón phân không xanh lại.
• Gốc ẩm, đất bí, rễ yếu.
• Có xì mủ gốc hoặc thối rễ.
• Trái vụ sau nhỏ, khô múi, chất lượng kém.
• Ra hoa không đều, đậu trái kém.
• Cây có xu hướng năm được, năm mất.

Cây suy nhẹ có thể phục hồi tốt nếu xử lý đúng. Cây suy nặng, rễ hư nhiều hoặc có bệnh Greening/HLB thường khó hồi bền.

Vì sao cây cam dễ suy sau khi mang trái?

Cây cam nuôi trái trong thời gian dài. Trong quá trình đó, cây phải dùng bộ lá để quang hợp, bộ rễ để hút nước – phân, cành để mang trái và toàn bộ hệ thống sinh lý để duy trì chất lượng trái.

Cây dễ suy sau mang trái khi:

• Mang quá nhiều trái.
• Cây còn nhỏ nhưng để trái sớm.
• Bộ lá vàng, rụng khi đang nuôi trái.
• Rễ yếu, thối rễ, tuyến trùng.
• Đất chai, đất chua, pH không phù hợp.
• Thiếu nước trong giai đoạn nuôi trái.
• Úng nước, gốc ẩm, xì mủ.
• Thiếu Magiê, Canxi, Kali, vi lượng.
• Nhện, rệp sáp, sâu vẽ bùa, loét vi khuẩn gây hại nhiều.
• Ruồi đục trái, sâu đục trái, bệnh trái làm cây mất sức.
• Thu hoạch xong không vệ sinh, không phục hồi.
• Cây có dấu hiệu Greening/HLB nhưng bị nhầm là thiếu phân.

Cây suy sau mang trái là kết quả của cả quá trình chăm sóc trước đó, không phải chỉ do thiếu một đợt phân sau thu.

Dấu hiệu cây cam suy sau mang trái

Dấu hiệu trên lá

• Lá vàng nhạt.
• Lá già vàng và rụng.
• Lá nhỏ, mỏng.
• Lá bị nhện làm bạc màu.
• Lá bị loét, thán thư, cháy mép.
• Tán thưa sau thu hoạch.
• Bón phân nhưng lá không xanh lại.
• Cây ra đọt mới nhưng lá nhỏ, yếu.

Bộ lá là nơi tạo nguồn nuôi cây. Nếu sau thu hoạch cây mất nhiều lá, cây sẽ phục hồi rất chậm.

Dấu hiệu trên cành

• Cành mang trái bị khô.
• Cành nhỏ chết dần trong tán.
• Nhiều cành tăm, cành vô hiệu.
• Cành bị loét, khô đầu.
• Cành bị sâu đục, rệp sáp hoặc bồ hóng.
• Cành gãy do mang trái nặng.
• Tán lệch, tán trống sau vụ trái.

Cành khô nhiều là dấu hiệu cây đã bị rút sức trong quá trình nuôi trái.

Dấu hiệu ở rễ và gốc

• Gốc ẩm, đất bí.
• Cổ rễ bị phủ sát.
• Có xì mủ gốc.
• Đất có mùi hôi.
• Rễ tơ ít.
• Rễ nâu, đen, thối.
• Rễ có u sưng, rễ cụt do tuyến trùng.
• Có rệp sáp rễ hoặc kiến quanh gốc.
• Cây bón phân nhưng không hồi.

Nếu rễ yếu, mọi biện pháp bón phân phục hồi đều kém hiệu quả.

Dấu hiệu trên trái và vụ sau

Cây suy sau mang trái thường biểu hiện rõ ở vụ sau:

• Ra hoa không đều.
• Hoa yếu, dễ rụng.
• Đậu trái kém.
• Rụng trái non nhiều.
• Trái nhỏ.
• Trái phát triển không đều.
• Trái dễ khô múi.
• Cây nuôi trái nhanh xuống lá.
• Cây suy nặng hơn sau mỗi vụ.

Nếu không phục hồi đúng, vườn cam dễ rơi vào chu kỳ: mang trái nhiều một vụ – suy cây – vụ sau năng suất giảm.

Phân loại mức độ cây cam suy sau mang trái

Phân loại đúng giúp tránh bón phân mạnh cho cây đang không còn khả năng hấp thu.

Nguyên nhân làm cây cam suy sau mang trái

1. Cây mang quá nhiều trái

Đây là nguyên nhân phổ biến. Khi cây giữ quá nhiều trái, nguồn dinh dưỡng phải chia cho nhiều trái, làm cây bị rút sức.

Dấu hiệu

• Vụ vừa rồi trái nhiều.
• Trái nhỏ, không đồng đều.
• Cành oằn, cành gãy.
• Lá vàng trong giai đoạn nuôi trái.
• Sau thu hoạch cây xuống lá nhanh.
• Vụ sau ra hoa kém.

Hướng xử lý

Sau thu hoạch cần phục hồi cây kỹ. Ở các vụ sau, cần quản lý tải trái phù hợp với sức cây, không để cây nhỏ hoặc cây suy mang quá nhiều trái.

2. Bộ lá yếu trong giai đoạn nuôi trái

Nếu cây mất lá khi đang nuôi trái, cây sẽ phải dùng nguồn dự trữ trong thân cành để nuôi trái, dẫn đến suy sau thu.

Nguyên nhân làm lá yếu

• Thiếu Magiê.
• Nhện đỏ, nhện vàng gây hại.
• Loét vi khuẩn, thán thư.
• Sâu vẽ bùa làm hư cơi đọt.
• Rễ yếu, cây không hút được phân.
• Cây thiếu nước.
• Phun phân thuốc nồng độ cao làm cháy lá.

Hướng xử lý

Sau thu hoạch cần giữ lại lá khỏe, bổ sung Magiê nếu lá vàng, quản lý nhện – loét – sâu vẽ bùa và phục hồi rễ.

3. Rễ yếu, thối rễ, tuyến trùng

Rễ yếu làm cây không thể phục hồi sau thu hoạch. Đây là nguyên nhân khiến cây bón phân không xanh lại.

Dấu hiệu

• Cây vàng lá sau mưa.
• Bón phân không hồi.
• Gốc ẩm, xì mủ.
• Rễ tơ ít, rễ nâu.
• Đất chai, bí, pH lệch.
• Cây suy từng khu hoặc từng cây.

Hướng xử lý

Thoát nước, mở vùng cổ rễ, kiểm tra rễ. Nếu có thối rễ hoặc tuyến trùng, cần xử lý đúng đối tượng, sau đó phục hồi bằng hữu cơ hoai, Humic/Fulvic, Lân, Canxi và vi sinh phù hợp.

4. Đất chai, pH không phù hợp

Vườn cam bón phân hóa học nhiều năm nhưng ít hữu cơ, ít cải tạo đất thường dễ bị đất chai, chua hoặc mất cân bằng pH. Khi đó cây ăn phân kém, rễ yếu và vàng lá kéo dài.

Hướng xử lý

Cần kiểm tra pH đất, bổ sung hữu cơ hoai, cải tạo đất, dùng vôi hoặc dolomite nếu cần theo khuyến cáo kỹ thuật. Không nên chỉ tăng NPK.

5. Thiếu nước trong giai đoạn nuôi trái

Nếu cây thiếu nước khi đang nuôi trái, cây vừa nuôi trái kém, vừa dễ rụng lá và suy sau thu.

Dấu hiệu

• Lá rũ vào trưa.
• Trái nhỏ, ít nước.
• Trái dễ khô múi.
• Lá vàng, rụng.
• Cây chậm hồi sau thu.

Hướng xử lý

Giữ nước ổn định trong vụ trái. Sau thu hoạch, tưới nhẹ, đều để cây hồi rễ, không để khô kiệt rồi tưới dồn.

6. Úng nước, xì mủ, bệnh vùng gốc

Mùa mưa hoặc vườn thoát nước kém làm rễ thiếu oxy, thối rễ, xì mủ. Cây có thể suy mạnh sau vụ trái.

Hướng xử lý

Khơi rãnh thoát nước, mở cổ rễ, không phủ sát gốc, xử lý bệnh vùng gốc nếu có dấu hiệu lan. Sau đó phục hồi đất – rễ.

7. Sâu bệnh hại trái, lá và cành kéo dài

Trong vụ trái, nếu cây bị nhện, rệp sáp, loét, sâu vẽ bùa, ruồi đục trái, sâu đục trái hoặc bệnh trái nhiều, cây phải tiêu hao sức để chống chịu.

Hướng xử lý

Sau thu hoạch cần vệ sinh vườn, thu gom trái bệnh, tỉa cành sâu bệnh, quản lý rệp – kiến – nhện – loét và bảo vệ cơi đọt mới.

8. Thu hoạch làm tổn thương cây

Thu hoạch thô bạo, bẻ cành, làm gãy cành, rách vỏ, rung cây mạnh có thể làm cây suy và tăng bệnh sau thu.

Hướng xử lý

Thu hoạch nhẹ tay, dùng dụng cụ phù hợp, hạn chế làm gãy cành. Sau thu hoạch cần tỉa sửa cành gãy và vệ sinh vườn.

9. Không phục hồi sau thu hoạch

Nếu thu hoạch xong bỏ vườn, không tỉa cành, không phục hồi rễ, không nuôi đọt, cây sẽ suy kéo dài.

Hướng xử lý

Cần xem phục hồi sau thu hoạch là một giai đoạn bắt buộc: vệ sinh – tỉa cành – kiểm tra rễ – cải tạo đất – bón nhẹ – nuôi cơi đọt mới – dưỡng lá khỏe.

10. Greening/HLB làm cây suy kéo dài

Nếu cây suy kèm vàng lá loang không đối xứng, lá nhỏ, chùn đọt, trái nhỏ lệch, chất lượng kém, cần nghi Greening/HLB.

Hướng xử lý

Không xử lý như thiếu phân thông thường. Cần đánh dấu cây nghi bệnh, kiểm tra rầy chổng cánh, kiểm tra cây xung quanh và xử lý theo khuyến cáo kỹ thuật địa phương.

Quy trình kiểm tra cây cam suy sau mang trái

Bước 1: Đánh giá sức cây sau thu hoạch

Cần đi vườn ngay sau khi thu xong.

Cần quan sát

• Cây có vàng lá không?
• Tán còn đủ lá không?
• Cành khô nhiều không?
• Cây vụ vừa rồi mang trái nhiều hay ít?
• Trái vụ vừa rồi nhỏ hay đạt?
• Cây có rụng lá khi nuôi trái không?
• Cây có biểu hiện nghi HLB không?
• Cây có sâu bệnh nặng không?

Mục tiêu

Phân loại cây khỏe, cây suy nhẹ, cây suy nặng để chăm riêng.

Bước 2: Vệ sinh vườn sau thu hoạch

Cần giảm nguồn sâu bệnh tồn dư.

Cần thu gom

• Trái rụng.
• Trái bệnh.
• Trái bị ruồi đục, sâu đục.
• Cành gãy.
• Lá bệnh nặng.
• Cành khô.
• Tàn dư quanh gốc.

Không nên để trái bệnh và cành bệnh phân hủy dưới tán.

Bước 3: Tỉa cành hợp lý

Tỉa cành giúp cây giảm tiêu hao dinh dưỡng và tạo tán thông thoáng.

Nên tỉa

• Cành khô.
• Cành gãy.
• Cành sâu bệnh.
• Cành vô hiệu.
• Cành tăm trong tán.
• Cành mọc vào trong tán.
• Cành đan chéo.
• Cành sát đất.
• Cành đã mang trái nhưng suy nặng.

Cần giữ

• Cành khung khỏe.
• Lá còn xanh.
• Cành có khả năng ra đọt mới.
• Tán đủ lá để quang hợp.

Không tỉa quá mạnh trên cây đang suy vì cây cần lá để phục hồi.

Bước 4: Kiểm tra gốc, rễ và đất

Trước khi bón phục hồi, cần kiểm tra rễ.

Cần xem

• Gốc có khô thoáng không?
• Có xì mủ không?
• Đất có chai, chua, bí không?
• Sau mưa có đọng nước không?
• Rễ tơ có nhiều không?
• Rễ có nâu, thối không?
• Có tuyến trùng hoặc rệp sáp rễ không?
• Cây có bón phân hồi không?

Nếu rễ yếu, phải phục hồi rễ trước. Bón phân mạnh lúc này thường không hiệu quả.

Bước 5: Điều chỉnh nước

Nếu đất khô

• Tưới nhẹ, đều.
• Không tưới dồn.
• Phủ gốc sạch bệnh nếu cần.
• Không bón phân khi đất khô kiệt.

Nếu đất úng

• Khơi rãnh thoát nước.
• Mở cổ rễ.
• Gạt lớp phủ sát gốc.
• Không tưới thêm.
• Không bón phân khi rễ thiếu oxy.

Nước ổn định là điều kiện để cây hồi rễ và ra đọt mới.

Bước 6: Phục hồi đất – rễ

Sau khi nước và gốc ổn định, bắt đầu phục hồi rễ.

Có thể dùng

• Hữu cơ hoai.
• Compost.
• Humic/Fulvic.
• Lân hỗ trợ rễ.
• Canxi hỗ trợ rễ.
• Magiê nếu cây vàng lá.
• Vi sinh có lợi khi điều kiện phù hợp.
• Vôi/dolomite nếu cần điều chỉnh pH theo khuyến cáo.

Cần tránh

• Hữu cơ chưa hoai.
• Bón phân sát cổ rễ.
• Phủ sát gốc.
• Xới sâu làm đứt rễ.
• Bón NPK mạnh khi rễ chưa hồi.
• Dùng vi sinh cùng lúc với thuốc nấm mạnh.

Phục hồi rễ cần làm từ từ, không nóng vội.

Bước 7: Bón phân phục hồi nhẹ, chia nhỏ

Khi cây đã ổn định hơn, có thể bón phục hồi.

Nhóm dinh dưỡng cần chú ý

Nguyên tắc

• Bón nhẹ.
• Chia nhỏ.
• Không bón sát gốc.
• Không bón khi đất khô hoặc úng.
• Không dùng đạm cao.
• Theo dõi phản ứng cây.

Mục tiêu là cây hồi bền, không phải xanh nhanh nhưng đọt mềm.

Bước 8: Nuôi cơi đọt mới sau thu

Cây cần ra cơi đọt mới để tái tạo bộ lá.

Mục tiêu

• Đọt ra đều.
• Lá non phát triển tốt.
• Lá thành thục xanh bền.
• Đọt không bị sâu vẽ bùa nặng.
• Không có rầy chổng cánh mật số cao.
• Loét vi khuẩn được kiểm soát.
• Cây không bị rụng lá tiếp.

Cần làm

• Giữ nước ổn định.
• Bón dinh dưỡng nhẹ.
• Bổ sung Canxi – Kali – Magiê.
• Theo dõi sâu vẽ bùa, rầy chổng cánh.
• Kiểm tra nhện, rệp, loét trên lá non.
• Không phun nồng độ cao lên lá non.

Cơi đọt sau thu khỏe là nền cho vụ hoa sau.

Bước 9: Theo dõi cây nghi Greening/HLB

Nếu cây suy có dấu hiệu bất thường, cần tách riêng để theo dõi.

Dấu hiệu cần chú ý

• Vàng lá loang không đối xứng.
• Lá nhỏ, chùn đọt.
• Trái vụ trước nhỏ, lệch.
• Cây bón phân không hồi bền.
• Cây suy rải rác từng cây.
• Có rầy chổng cánh trong vườn.

Hướng xử lý

Đánh dấu cây, kiểm tra rầy, theo dõi cây xung quanh và xử lý theo khuyến cáo kỹ thuật địa phương. Không tiếp tục bón phân mạnh theo kiểu “cứu cây” nếu cây nghi HLB nặng.

Bước 10: Chỉ chuẩn bị ra hoa khi cây đã hồi

Không nên vội thúc ra hoa khi cây còn suy.

Có thể chuyển sang chuẩn bị ra hoa khi

• Cơi đọt mới đã thành thục.
• Lá xanh bền.
• Tán đủ lá.
• Cây bón nhẹ có phản ứng.
• Rễ hoạt động tốt.
• Gốc khô thoáng.
• Cành khô đã được tỉa.
• Sâu bệnh đọt non được kiểm soát.

Chưa nên chuyển nếu

• Lá còn vàng nhiều.
• Cây bón không hồi.
• Rễ yếu.
• Gốc xì mủ.
• Cành khô nhiều.
• Cơi đọt còn non.
• Cây nghi Greening/HLB nặng.

Ép cây suy ra hoa sẽ làm cây đậu kém, rụng trái non nhiều và suy tiếp.

Xử lý theo từng tình huống thực tế

Cây cam suy nhẹ sau thu

Hướng xử lý

Vệ sinh vườn, tỉa cành khô, bón hữu cơ hoai, Humic/Fulvic, dinh dưỡng nhẹ và nuôi cơi đọt mới.

Cây cam suy nặng, tán thưa

Hướng xử lý

Không bón mạnh. Kiểm tra rễ, gốc, pH đất, tuyến trùng và bệnh vùng rễ. Phục hồi rễ trước, giữ lá còn lại, bón nhẹ chia nhỏ.

Cây cam bón phân không hồi

Nguyên nhân nghi ngờ

Rễ yếu, đất chua, đất bí, thối rễ, tuyến trùng hoặc Greening/HLB.

Hướng xử lý

Đào nhẹ kiểm tra rễ, kiểm tra pH và kiểu vàng lá. Không tiếp tục tăng phân khi chưa rõ nguyên nhân.

Cây cam suy kèm khô cành

Nguyên nhân nghi ngờ

Cây quá tải, thiếu nước, bệnh cành, sâu đục cành, rễ yếu.

Hướng xử lý

Tỉa cành khô, kiểm tra sâu bệnh trên cành, phục hồi rễ – lá và theo dõi cơi đọt mới.

Cây cam suy kèm vàng lá sau mưa

Nguyên nhân nghi ngờ

Úng rễ, thối rễ, xì mủ, đất thoát nước kém.

Hướng xử lý

Thoát nước, mở cổ rễ, kiểm tra rễ. Nếu rễ thối, xử lý bệnh vùng rễ rồi phục hồi sau.

Cây cam suy sau vụ trái quá nặng

Hướng xử lý

Phục hồi sau thu kỹ hơn. Vụ sau cần giảm tải trái, không để cây yếu mang quá nhiều trái.

Cây cam suy nghi Greening/HLB

Hướng xử lý

Đánh dấu cây, kiểm tra lá, trái, đọt và rầy chổng cánh. Xử lý theo khuyến cáo kỹ thuật địa phương, không xem như thiếu phân thông thường.

Dinh dưỡng cần chú ý khi phục hồi cây cam suy

Hữu cơ hoai

Giúp cải tạo đất, giữ ẩm, giữ phân và nuôi rễ lâu dài. Đây là nền quan trọng nhất.

Humic/Fulvic

Hỗ trợ đất – rễ, giúp cây hấp thu tốt hơn khi rễ đang hồi.

Lân

Hỗ trợ hình thành rễ mới.

Canxi

Hỗ trợ rễ, cổ rễ, thân, cành và lá non.

Magiê

Giữ lá xanh, rất cần khi cây vàng lá sau mang trái.

Kali

Giúp cây tăng sức chống chịu sau vụ trái.

Đạm

Cần cho cơi đọt mới nhưng chỉ dùng vừa phải. Không dùng cao.

Bo, Kẽm, Sắt, Mangan

Hỗ trợ đọt, lá non và sinh lý cây, nhất là khi cây có biểu hiện thiếu vi lượng.

Vôi, Dolomite

Có thể cần nếu đất quá chua hoặc thiếu Ca/Mg, nhưng cần dùng theo tình trạng đất và tách thời điểm hợp lý.

Amino, rong biển

Có thể hỗ trợ cây giảm stress nhẹ, nhưng không thay thế được phục hồi rễ và cải tạo đất.

Những việc không nên làm khi cây cam suy sau mang trái

Không bón phân mạnh ngay sau thu

Rễ có thể đang yếu, bón mạnh dễ làm cây vàng thêm.

Không dùng đạm cao để cây xanh nhanh

Đạm cao làm đọt mềm, sâu vẽ bùa, rầy chổng cánh và loét tăng.

Không kích ra hoa khi cây chưa hồi

Cây suy ra hoa sẽ đậu kém và suy tiếp.

Không tỉa cành quá mạnh

Cây cần lá để phục hồi.

Không bỏ qua rễ và pH đất

Rễ yếu hoặc pH lệch làm cây bón không hồi.

Không dùng hữu cơ chưa hoai

Dễ nóng rễ, hôi đất và tăng bệnh vùng rễ.

Không phủ sát cổ rễ

Cổ rễ ẩm bí làm xì mủ, thối gốc nặng hơn.

Không bỏ qua Greening/HLB

Cây suy kéo dài, lá vàng loang, trái lệch cần kiểm tra theo hướng HLB.

Không để cây tiếp tục mang quá tải vụ sau

Cần cân sức cây với số trái giữ lại.

Bảng kiểm tra nhanh cây cam suy sau mang trái

Bảng xử lý nhanh theo triệu chứng

Quy trình phục hồi cây cam suy tóm tắt

Phòng cây cam suy sau mang trái

Trong giai đoạn trái non

• Không cố giữ quá nhiều trái trên cây yếu.
• Giữ nước ổn định.
• Hạn chế đọt non cạnh tranh.
• Phòng rụng trái bất thường.

Trong giai đoạn nuôi trái

• Cân Kali – Canxi – Magiê.
• Giữ bộ lá xanh bền.
• Kiểm tra rễ nếu cây vàng lá.
• Quản lý nhện, rệp, loét, sâu hại trái.
• Không để cây thiếu nước.

Trước thu hoạch

• Không bón đạm cao.
• Không bón phân mạnh sát thu.
• Thu đúng độ chín.
• Không để trái quá lâu nếu cây đã suy.
• Tuân thủ thời gian cách ly thuốc.

Sau thu hoạch

• Vệ sinh vườn.
• Tỉa cành hợp lý.
• Phục hồi rễ.
• Bón nhẹ, chia nhỏ.
• Nuôi cơi đọt mới.
• Bảo vệ đọt khỏi sâu vẽ bùa, rầy, loét.
• Chỉ chuẩn bị ra hoa khi cây đã hồi.

Phòng cây suy phải làm từ trong vụ trái, không chờ thu xong mới xử lý.

Kết luận

Cây cam suy sau mang trái là vấn đề thường gặp nhưng không nên xử lý vội bằng cách bón phân mạnh. Cây suy có thể do mang trái quá tải, thiếu nước, rễ yếu, đất chai, pH lệch, tuyến trùng, thối rễ, thiếu Magiê – Canxi – Kali, sâu bệnh hại lá – trái hoặc Greening/HLB.

Cách phục hồi đúng là vệ sinh vườn, tỉa cành hợp lý, kiểm tra gốc – rễ – đất, điều chỉnh nước, phục hồi đất – rễ, bón dinh dưỡng nhẹ, nuôi cơi đọt mới và bảo vệ cơi đọt khỏi sâu vẽ bùa, rầy chổng cánh, loét vi khuẩn, nhện và rệp.

Khi cây đã ra cơi đọt mới khỏe, lá thành thục xanh bền, rễ hoạt động tốt và sâu bệnh được kiểm soát, cây mới nên chuyển sang giai đoạn chuẩn bị ra hoa. Làm tốt phục hồi sau mang trái sẽ giúp vườn cam giảm tình trạng năm được năm mất, trái nhỏ và cây suy kéo dài.

Gợi ý đọc thêm

• Quy trình chăm sóc cam sau thu hoạch
• Phục hồi rễ và cải tạo đất cho cây cam
• Vàng lá, thối rễ trên cây cam
• Vàng lá Greening/HLB trên cây cam
• Dưỡng đọt, dưỡng lá khỏe cho cây cam